Resolutie over aanpak grensoverschrijdend gedrag in zorgsector

Vlaams Parlementslid Tina Van Havere c.s. (Vooruit) dienden bij het Vlaams Parlement een voorstel van resolutie in ‘over de versterking van de aanpak van grensoverschrijdend gedrag in de zorgsector in Vlaanderen’.

Herman Nys, em. prof. medisch recht KU Leuven

De recente gebeurtenissen met betrekking tot een gynaecoloog uit Tienen, tegen wie meer dan tweehonderd meldingen van ernstig grensoverschrijdend gedrag zijn ingediend, hebben aangetoond hoe kwetsbaar patiënten zijn tijdens intieme zorg, stellen de indieners. Op één dag tijd heeft het Vlaams Meldpunt Grensoverschrijdend Gedrag zoveel meldingen ontvangen, dat een tweede en nadien zelfs een derde telefoonlijn moest worden geopend.

Die situatie, die volgens het Agentschap Justitie en Handhaving nooit eerder is gezien, legt de tekortkomingen bloot in de bescherming van patiënten en de opvolging van ernstige feiten. Het vertrouwen in de zorgsector staat onder druk. Vlaanderen heeft de bevoegdheid om preventie, opleiding en meldpunten te organiseren en moet die verantwoordelijkheid ten volle op zich nemen.

Sneller doorverwijzen

Het voorstel van resolutie vraagt aan de Vlaamse Regering vooreerst om wat het onderzoek naar koppeling en doorverwijzing betreft, te onderzoeken:

• a) hoe meldingen van ernstige feiten bij het Vlaams Meldpunt Grensoverschrijdend Gedrag sneller en systematischer kunnen worden doorverwezen naar het Openbaar Ministerie voor verder strafrechtelijk onderzoek, met respect voor de bescherming van de persoonsgegevens van de betrokkenen en met respect voor de nodige rechtswaarborgen;
• b) welke betekenis de ambtelijke aangifteplicht, vermeld in artikel 29 van het Wetboek van Strafvordering, bij meldingen van bijzonder ernstige feiten of bij herhaalde meldingen met betrekking tot dezelfde persoon, personen of instanties moet hebben;
• c) of een systeem van automatische patroonherkenning kan worden ontwikkeld zodat herhaalde meldingen over dezelfde zorgverlener onmiddellijk de aanzet geven tot een gecoördineerde opvolging;
• d) op welke manier het meldpunt de slachtoffers en melders kan begeleiden bij de doorverwijzing naar juridische ondersteuning en aangepaste hulpverlening;
• e) of het meldpunt de bevoegdheid moet krijgen om zich namens een slachtoffer burgerlijke partij te stellen.

Aandacht voor seksuele gezondheid in het welzijnsbeleid

Een andere vraag betreft aandacht voor seksuele gezondheid in het welzijnsbeleid door thema’s zoals toestemming, grenzen en gendergerelateerd geweld op te nemen in preventieprogramma’s en welzijnsinitiatieven; en door expertise over seksuele gezondheid en traumageïnformeerde zorg op te nemen in opleidingen voor gezondheids- en welzijnswerkers.

Monitoring en trendanalyse

Wat de monitoring en trendanalyse betreft wordt de Vlaamse Regering gevraagd  ervoor te zorgen dat bestaande gegevens van het Vlaams Meldpunt Grensoverschrijdend Gedrag worden gebruikt voor monitoring en voor het opstellen van trendanalyses, zodat beleidsmakers inzicht krijgen in de ontwikkelingen en risicofactoren, zonder bijkomende administratieve lasten.

Samenwerking met federale en gerechtelijke actoren

Wat tenslotte de samenwerking met federale en gerechtelijke actoren betreft wordt gevraagd actief te overleggen met federale instanties en gerechtelijke autoriteiten om een efficiënte aanpak van ernstige feiten te garanderen, inclusief afspraken over informatie-uitwisseling en opvolging; en de toekomstige interfederale werkgroep gender en gezondheid expliciet te vragen om aandacht te besteden aan grensoverschrijdend gedrag in de zorg, met een focus op obstetrisch en gynaecologisch geweld.